Dòng thời gian lịch sử thế giới

Dòng thời gian

55 sự kiện

Thế kỷ XII TCN

  1. Khoảng thế kỷ XII TCN – Khoảng thế kỷ IV TCN★★★★★

    Nền văn minh Olmec hình thành

    Người Olmec phát triển nền văn minh phức hợp sớm nhất được biết đến ở Trung Mỹ, dọc vùng duyên hải vịnh Mexico, nổi tiếng với những tượng đầu đá khổng lồ.

    Văn hóa· Mexico

Thế kỷ V TCN

  1. Khoảng thế kỷ V TCN – Khoảng thế kỷ V★★★★★

    Người Nazca tạo nên các đường vẽ Nazca

    Trên sa mạc miền nam Peru, người Nazca và các nền văn hóa trước đó vạch ra những hình vẽ khổng lồ trên mặt đất, chỉ có thể nhìn trọn vẹn từ trên cao.

    Văn hóaNghệ thuật· Peru

Thế kỷ I TCN

  1. Khoảng thế kỷ I TCN – Khoảng thế kỷ VI★★★★★

    Thành phố Teotihuacan phát triển rực rỡ

    Teotihuacan ở thung lũng Mexico trở thành một trong những thành phố lớn nhất thế giới đương thời, với Kim tự tháp Mặt Trời và Đại lộ Người Chết.

    Văn hóa· Mexico

Thế kỷ III

  1. Khoảng thế kỷ III – Khoảng thế kỷ IX★★★★★

    Thời kỳ Cổ điển của văn minh Maya

    Các thành bang Maya như Tikal, Palenque và Calakmul đạt đỉnh cao về kiến trúc, chữ viết, thiên văn và lịch pháp.

    Văn hóaKhoa học· Mexico, Guatemala, Honduras

Thế kỷ VIII

  1. Khoảng thế kỷ VIII – Khoảng thế kỷ X★★★★★

    Sự suy tàn của các thành bang Maya Cổ điển

    Nhiều thành phố Maya ở vùng đất thấp phía nam lần lượt bị bỏ hoang, có thể do hạn hán, chiến tranh và khủng hoảng chính trị.

    Chính trị· Guatemala, Mexico

Thế kỷ IX

Thế kỷ XIV

  1. Khoảng 1325★★★★★

    Người Mexica lập thành Tenochtitlan

    Theo truyền thống, người Mexica (Aztec) lập thành Tenochtitlan trên một hòn đảo giữa hồ Texcoco, nơi sau này trở thành Thành phố Mexico.

    Chính trị· Mexico

Thế kỷ XV

  1. 1428★★★★★

    Thành lập Liên minh Tam thành Aztec

    Tenochtitlan, Texcoco và Tlacopan liên minh với nhau, đặt nền móng cho Đế quốc Aztec thống trị miền trung Mexico.

    Chính trịHiệp ước· Mexico
  2. Khoảng thập niên 1450★★★★★

    Xây dựng Machu Picchu

    Người Inca xây dựng Machu Picchu trên dãy Andes, nhiều khả năng là khu điền trang của hoàng đế Pachacuti.

    Văn hóa· Peru
  3. 12/10/1492★★★★★

    Columbus đến châu Mỹ

    Đoàn thám hiểm của Christopher Columbus, do Tây Ban Nha tài trợ, cập bờ một hòn đảo thuộc quần đảo Bahamas.

    Thám hiểm· Bahamas, Tây Ban Nha
  4. 7/6/1494★★★★★

    Hiệp ước Tordesillas

    Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha thỏa thuận chia các vùng đất mới phát hiện ngoài châu Âu theo một đường kinh tuyến ở Đại Tây Dương.

    Hiệp ướcThám hiểm· Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha
  5. Khoảng thế kỷ XV – Khoảng thập niên 1860★★★★★

    Buôn bán nô lệ xuyên Đại Tây Dương

    Từ thế kỷ 16 đến thế kỷ 19, ước tính khoảng 12,5 triệu người châu Phi bị bắt làm nô lệ và chở sang châu Mỹ, gây hậu quả sâu sắc cho cả châu Phi lẫn châu Mỹ.

    Kinh tế· Ghana, Nigeria, Bénin, Senegal, Angola, Brazil, Hoa Kỳ, Bồ Đào Nha, Vương quốc Anh
  6. 22/4/1500★★★★★

    Cabral đặt chân đến Brasil

    Hạm đội Bồ Đào Nha do Pedro Álvares Cabral chỉ huy cập bờ biển Brasil, mở đầu quá trình Bồ Đào Nha đô hộ vùng đất này.

    Thám hiểm· Brazil, Bồ Đào Nha

Thế kỷ XVI

  1. Tháng 4/1519★★★★★

    Hernán Cortés đổ bộ lên Mexico

    Đoàn chinh phục Tây Ban Nha của Hernán Cortés đổ bộ lên bờ biển vịnh Mexico và lập Villa Rica de la Vera Cruz, mở đầu cuộc chinh phục Đế quốc Aztec.

    Chiến tranhThám hiểm· Mexico, Tây Ban Nha
  2. 13/8/1521★★★★★

    Tenochtitlan thất thủ

    Quân Tây Ban Nha của Hernán Cortés cùng các đồng minh bản địa chiếm kinh đô của người Aztec.

    Chiến tranh· Mexico
  3. 16/11/1532★★★★★

    Pizarro bắt giữ Atahualpa tại Cajamarca

    Một toán quân Tây Ban Nha nhỏ do Francisco Pizarro chỉ huy phục kích và bắt sống hoàng đế Inca Atahualpa, mở đầu sự sụp đổ của Đế quốc Inca.

    Chiến tranh· Peru, Tây Ban Nha
  4. 18/1/1535★★★★★

    Pizarro lập thành phố Lima

    Francisco Pizarro lập thành phố Lima, sau này trở thành thủ phủ của Phó vương quốc Peru thuộc Tây Ban Nha.

    Chính trị· Peru
  5. 1545★★★★★

    Phát hiện mỏ bạc Potosí

    Mỏ bạc khổng lồ ở Cerro Rico, Potosí được khai thác, cung cấp lượng bạc lớn cho Tây Ban Nha và nền kinh tế thế giới.

    Kinh tế· Bolivia, Tây Ban Nha

Thế kỷ XVIII

  1. 24/7/1783★★★★★

    Simón Bolívar chào đời

    Simón Bolívar, nhà lãnh đạo phong trào giành độc lập ở nhiều nước Nam Mỹ, sinh ra tại Caracas.

    Sinh· Venezuela
  2. 22/8/1791 – 1/1/1804★★★★★

    Cách mạng Haiti bùng nổ

    Những người nô lệ ở thuộc địa Saint-Domingue của Pháp nổi dậy, mở đầu cuộc cách mạng nô lệ thành công duy nhất trong lịch sử.

    Cách mạngChiến tranh· Haiti, Pháp

Thế kỷ XIX

  1. 1/1/1804★★★★★

    Haiti tuyên bố độc lập

    Jean-Jacques Dessalines tuyên bố nền độc lập của Haiti, quốc gia độc lập thứ hai ở châu Mỹ và là nước cộng hòa đầu tiên do người từng là nô lệ lập nên.

    Cách mạngChính trị· Haiti, Pháp
  2. 9/7/1816★★★★★

    Argentina tuyên bố độc lập

    Đại hội Tucumán tuyên bố các tỉnh Liên hiệp Río de la Plata độc lập khỏi Tây Ban Nha.

    Cách mạngChính trị· Argentina, Tây Ban Nha
  3. 7/8/1819★★★★★

    Trận Boyacá

    Quân của Simón Bolívar đánh bại quân Tây Ban Nha tại Boyacá, mở đường giải phóng Tân Granada (Colombia ngày nay).

    Chiến tranhCách mạng· Colombia, Tây Ban Nha
  4. 27/9/1821★★★★★

    Mexico giành độc lập khỏi Tây Ban Nha

    Quân đội Ba Bảo đảm tiến vào Thành phố Mexico, kết thúc hơn một thập kỷ chiến tranh và ba thế kỷ cai trị của Tây Ban Nha.

    Cách mạngChính trị· Mexico, Tây Ban Nha
  5. 7/9/1822★★★★★

    Brasil tuyên bố độc lập

    Hoàng tử nhiếp chính Pedro tuyên bố Brasil độc lập khỏi Bồ Đào Nha bên bờ suối Ipiranga, sau đó lên ngôi hoàng đế Pedro I.

    Chính trịCách mạng· Brazil, Bồ Đào Nha
  6. 2/12/1823★★★★★

    Học thuyết Monroe

    Tổng thống James Monroe tuyên bố Hoa Kỳ sẽ phản đối mọi hành động can thiệp hay thực dân hóa mới của các cường quốc châu Âu ở châu Mỹ.

    Chính trị· Hoa Kỳ
  7. 9/12/1824★★★★★

    Trận Ayacucho

    Quân độc lập do Antonio José de Sucre chỉ huy đánh bại quân Tây Ban Nha ở Peru, về cơ bản chấm dứt ách cai trị của Tây Ban Nha ở Nam Mỹ.

    Chiến tranhCách mạng· Peru, Tây Ban Nha
  8. 17/12/1830★★★★★

    Simón Bolívar qua đời

    Simón Bolívar, "Người Giải phóng" của nhiều nước Nam Mỹ, qua đời tại Santa Marta, Colombia.

    Mất· Colombia, Venezuela
  9. 1846 – 1848★★★★★

    Chiến tranh Mỹ – Mexico

    Chiến tranh giữa Hoa Kỳ và Mexico sau khi Mỹ sáp nhập Texas; Mexico thất bại và mất khoảng một nửa lãnh thổ.

    Chiến tranh· Hoa Kỳ, Mexico
  10. 2/2/1848★★★★★

    Hiệp ước Guadalupe Hidalgo

    Hiệp ước kết thúc Chiến tranh Mỹ – Mexico, theo đó Mexico nhượng California và phần lớn miền Tây Nam ngày nay cho Hoa Kỳ.

    Hiệp ước· Hoa Kỳ, Mexico
  11. 5/5/1862★★★★★

    Trận Puebla

    Quân Mexico đánh bại quân viễn chinh Pháp tại Puebla; ngày này về sau được kỷ niệm là Cinco de Mayo.

    Chiến tranh· Mexico, Pháp
  12. 1864 – 1870★★★★★

    Chiến tranh Paraguay

    Paraguay giao chiến với liên minh Brasil, Argentina và Uruguay; cuộc chiến tàn phá Paraguay, khiến nước này mất phần lớn dân số.

    Chiến tranh· Paraguay, Brazil, Argentina, Uruguay
  13. 1879 – 1884★★★★★

    Chiến tranh Thái Bình Dương (Nam Mỹ)

    Chile đánh bại Peru và Bolivia trong cuộc chiến giành vùng sa mạc giàu khoáng sản Atacama; Bolivia mất đường ra biển.

    Chiến tranh· Chile, Peru, Bolivia
  14. 15/11/1889★★★★★

    Brasil tuyên bố thành lập nền cộng hòa

    Một cuộc đảo chính quân sự lật đổ hoàng đế Pedro II, chấm dứt Đế quốc Brasil và thiết lập nền cộng hòa.

    Chính trịCách mạng· Brazil
  15. Tháng 4/1898 – 10/12/1898★★★★★

    Chiến tranh Tây Ban Nha – Mỹ

    Hoa Kỳ đánh bại Tây Ban Nha, giành quyền kiểm soát Puerto Rico, Guam và Philippines, còn Cuba thoát khỏi ách cai trị của Tây Ban Nha.

    Chiến tranh· Hoa Kỳ, Tây Ban Nha, Cuba, Philippines, Puerto Rico

Thế kỷ XX

  1. 20/11/1910 – 1920★★★★★

    Cách mạng Mexico

    Francisco Madero kêu gọi nổi dậy chống chế độ Porfirio Díaz, mở đầu cuộc cách mạng kéo dài một thập kỷ với các nhân vật như Pancho Villa và Emiliano Zapata.

    Cách mạngChiến tranh· Mexico
  2. 15/8/1914★★★★★

    Kênh đào Panama được khánh thành

    Kênh đào Panama do Hoa Kỳ xây dựng chính thức mở cửa, nối liền Đại Tây Dương với Thái Bình Dương.

    Công nghệKinh tế· Panama, Hoa Kỳ
  3. 1/1/1959★★★★★

    Cách mạng Cuba thắng lợi

    Nhà độc tài Fulgencio Batista bỏ chạy khỏi Cuba, các lực lượng cách mạng do Fidel Castro lãnh đạo lên nắm quyền.

    Cách mạng· Cuba
  4. 21/4/1960★★★★★

    Khánh thành thủ đô mới Brasília

    Brasília, thành phố được quy hoạch mới hoàn toàn ở vùng nội địa, chính thức thay Rio de Janeiro làm thủ đô Brasil.

    Chính trịNghệ thuật· Brazil
  5. 17/4/1961 – 20/4/1961★★★★★

    Sự kiện Vịnh Con Lợn

    Lực lượng lưu vong Cuba do CIA hậu thuẫn đổ bộ lên Vịnh Con Lợn nhằm lật đổ Fidel Castro nhưng bị đánh bại trong vài ngày.

    Chiến tranh· Cuba, Hoa Kỳ
  6. 16/10/1962 – 28/10/1962★★★★★

    Khủng hoảng tên lửa Cuba

    Cuộc đối đầu kéo dài 13 ngày giữa Hoa Kỳ và Liên Xô về việc bố trí tên lửa hạt nhân ở Cuba, đưa thế giới đến gần chiến tranh hạt nhân nhất.

    Chính trị· Cuba, Hoa Kỳ, Nga
  7. 9/10/1967★★★★★

    Che Guevara bị xử tử ở Bolivia

    Nhà cách mạng Ernesto "Che" Guevara bị quân đội Bolivia bắt và xử tử tại La Higuera.

    Mất· Bolivia, Argentina, Cuba
  8. 11/9/1973★★★★★

    Đảo chính quân sự ở Chile

    Quân đội Chile do tướng Augusto Pinochet đứng đầu lật đổ Tổng thống Salvador Allende, mở đầu chế độ độc tài quân sự kéo dài 17 năm.

    Chính trịCách mạng· Chile
  9. 24/3/1976★★★★★

    Đảo chính quân sự ở Argentina năm 1976

    Quân đội Argentina lật đổ Tổng thống Isabel Perón, thiết lập chính quyền quân sự gắn liền với "Chiến tranh Bẩn thỉu".

    Chính trị· Argentina
  10. 19/7/1979★★★★★

    Cách mạng Sandinista thắng lợi ở Nicaragua

    Mặt trận Giải phóng Dân tộc Sandinista tiến vào Managua sau khi nhà độc tài Anastasio Somoza Debayle bỏ chạy, chấm dứt chế độ của dòng họ Somoza.

    Cách mạng· Nicaragua
Dòng thời gian · Dòng thời gian lịch sử thế giới