Dòng thời gian lịch sử thế giới

Quốc gia / Châu Âu

Lịch sử Nga

60 sự kiện lịch sử nổi bật của Nga, sắp xếp theo dòng thời gian.

Chiến tranh · 23Chính trị · 22Triều đại · 4Hiệp ước · 8Cách mạng · 8Khoa học · 2Công nghệ · 4Thám hiểm · 4Tôn giáo · 1Kinh tế · 1Thảm họa · 2Sinh · 1Mất · 4

Thế kỷ IX

  1. Khoảng 862★★★★★

    Rurik cai trị Novgorod (theo truyền thống)

    Theo Biên niên sử Sơ khởi, thủ lĩnh Varangian Rurik được mời đến cai trị Novgorod năm 862, theo truyền thống là khởi đầu triều đại Rurik.

    Triều đạiChính trị· Nga

Thế kỷ X

  1. 988★★★★★

    Rus' Kiev tiếp nhận Kitô giáo

    Đại vương công Vladimir I của Kiev chịu phép rửa tội và đưa Kitô giáo Chính thống Byzantine thành quốc giáo của Rus'.

    Tôn giáo· Ukraina, Nga, Belarus

Thế kỷ XIII

  1. 1237 – 1240★★★★★

    Mông Cổ xâm lược Rus' Kiev

    Quân Mông Cổ do Batu chỉ huy tàn phá các công quốc Rus' và chiếm Kiev năm 1240, mở đầu hơn hai thế kỷ ách thống trị của Kim Trướng hãn quốc.

    Chiến tranh· Nga, Ukraina
  2. 5/4/1242★★★★★

    Trận chiến trên băng

    Quân Novgorod do Alexander Nevsky chỉ huy đánh bại các hiệp sĩ Đức của Dòng Livonia trên hồ Peipus đóng băng.

    Chiến tranh· Nga, Estonia

Thế kỷ XV

  1. 1480★★★★★

    Cuộc đối đầu trên sông Ugra

    Quân của Đại vương công Moskva Ivan III đối đầu với Đại Hãn quốc rồi đối phương rút lui, theo truyền thống đánh dấu sự chấm dứt ách thống trị của người Tatar ở Nga.

    Chiến tranhChính trị· Nga

Thế kỷ XVI

Thế kỷ XVII

  2. 1689★★★★★

    Hiệp ước Nerchinsk

    Hiệp ước đầu tiên giữa nhà Thanh và Nga hoàng phân định biên giới hai nước dọc sông Amur.

    Hiệp ước· Trung Quốc, Nga

Thế kỷ XVIII

  1. 27/5/1703★★★★★

    Pyotr Đại đế thành lập Sankt-Peterburg

    Sa hoàng Pyotr I đặt nền móng cho thành phố Sankt-Peterburg bên cửa sông Neva; thành phố trở thành kinh đô của Nga từ năm 1712.

    Chính trị· Nga
  2. 8/7/1709★★★★★

    Trận Poltava

    Quân Nga của Pyotr Đại đế đánh tan quân Thụy Điển của vua Karl XII, chấm dứt vị thế cường quốc của Thụy Điển và nâng tầm Nga ở Đông Âu.

    Chiến tranh· Ukraina, Nga, Thụy Điển
  3. 1721★★★★★

    Đế quốc Nga được tuyên bố thành lập

    Sau thắng lợi trong Đại chiến Bắc Âu được xác nhận bằng Hòa ước Nystad, Pyotr I nhận tước hiệu Hoàng đế và Nga trở thành Đế quốc Nga.

    Chính trịHiệp ước· Nga, Thụy Điển
  4. 1756 – 1763★★★★★

    Chiến tranh Bảy năm

    Cuộc chiến toàn cầu giữa các cường quốc châu Âu diễn ra ở châu Âu, Bắc Mỹ và Ấn Độ; Anh giành ưu thế thuộc địa, còn Phổ khẳng định vị thế cường quốc.

    Chiến tranh· Vương quốc Anh, Pháp, Đức, Áo, Nga, Tây Ban Nha, Hoa Kỳ, Canada, Ấn Độ
  5. 1772 – 1795★★★★★

    Các cuộc phân chia Ba Lan

    Nga, Phổ và Áo ba lần chia cắt lãnh thổ Thịnh vượng chung Ba Lan – Litva, khiến nhà nước này biến mất khỏi bản đồ châu Âu năm 1795.

    Chính trịHiệp ước· Ba Lan, Litva, Nga, Đức, Áo

Thế kỷ XIX

  1. 2/12/1805★★★★★

    Trận Austerlitz

    Napoléon đánh bại liên quân Nga – Áo trong "trận chiến ba hoàng đế", một trong những chiến thắng nổi tiếng nhất của ông.

    Chiến tranh· Séc, Pháp, Áo, Nga
  2. 24/6/1812 – Tháng 12/1812★★★★★

    Napoléon xâm lược Nga

    Đại quân của Napoléon vượt sông Neman tiến vào Nga và chiếm Moskva, nhưng phải rút lui trong mùa đông với tổn thất thảm khốc.

    Chiến tranh· Nga, Pháp, Litva, Belarus
  3. 7/9/1812★★★★★

    Trận Borodino

    Trận đánh đẫm máu nhất trong cuộc xâm lược Nga của Napoléon diễn ra gần Moskva; quân Nga rút lui, để Pháp tiến vào Moskva một tuần sau đó.

    Chiến tranh· Nga, Pháp
  4. 1814 – 9/6/1815★★★★★

    Hội nghị Viên

    Các cường quốc châu Âu họp tại Viên để tái lập trật tự sau các cuộc chiến tranh Napoléon, vạch lại bản đồ châu Âu và thiết lập thế cân bằng quyền lực.

    Hiệp ướcChính trị· Áo, Vương quốc Anh, Nga, Đức, Pháp
  5. 1853 – 1856★★★★★

    Chiến tranh Krym

    Liên minh gồm Đế quốc Ottoman, Anh, Pháp và Sardinia đánh bại Nga; trọng tâm chiến sự là cuộc vây hãm Sevastopol trên bán đảo Krym.

    Chiến tranh· Nga, Thổ Nhĩ Kỳ, Vương quốc Anh, Pháp, Ý, Ukraina
  6. 3/3/1861★★★★★

    Nga bãi bỏ chế độ nông nô

    Sa hoàng Aleksandr II ban hành tuyên cáo giải phóng nông nô, trao quyền tự do cho hơn 20 triệu nông nô trên khắp Đế quốc Nga.

    Chính trịKinh tế· Nga
  7. 30/3/1867★★★★★

    Hoa Kỳ mua Alaska từ Nga

    Hoa Kỳ ký hiệp ước mua Alaska từ Đế quốc Nga với giá 7,2 triệu đô la.

    Hiệp ước· Hoa Kỳ, Nga
  8. 1869★★★★★

    Mendeleev công bố bảng tuần hoàn

    Dmitri Mendeleev sắp xếp các nguyên tố hóa học theo khối lượng nguyên tử và tính chất, dự đoán cả những nguyên tố chưa được phát hiện.

    Khoa học· Nga
  9. 22/4/1870★★★★★

    Vladimir Lenin chào đời

    Vladimir Ilyich Ulyanov, sau này được biết đến với tên Lenin, lãnh tụ Cách mạng Tháng Mười, sinh ra tại Simbirsk.

    Sinh· Nga
  10. Tháng 6/1878 – Tháng 7/1878★★★★★

    Hội nghị Berlin năm 1878

    Các cường quốc châu Âu sắp xếp lại vùng Balkan sau Chiến tranh Nga – Thổ Nhĩ Kỳ, công nhận độc lập của Serbia, Montenegro và Romania.

    Hiệp ướcChính trị· Đức, Nga, Thổ Nhĩ Kỳ, Vương quốc Anh, Áo, Serbia, Romania, Montenegro, Bulgaria
  11. 13/3/1881★★★★★

    Sa hoàng Aleksandr II bị ám sát

    Sa hoàng Aleksandr II bị các thành viên tổ chức cách mạng Narodnaya Volya ám sát bằng bom tại Sankt-Peterburg.

    Chính trịMất· Nga

Thế kỷ XX

  1. 8/2/1904 – 5/9/1905★★★★★

    Chiến tranh Nga – Nhật

    Nhật Bản đánh bại Đế quốc Nga trong cuộc chiến giành Mãn Châu và Triều Tiên – lần đầu một cường quốc châu Á thắng một cường quốc châu Âu thời hiện đại.

    Chiến tranh· Nhật Bản, Nga, Trung Quốc, Hàn Quốc
  2. 22/1/1905★★★★★

    Ngày Chủ nhật đẫm máu ở Sankt-Peterburg

    Binh lính nổ súng vào đoàn công nhân tuần hành ôn hòa đến Cung điện Mùa Đông, châm ngòi cho cuộc Cách mạng Nga năm 1905.

    Cách mạngChính trị· Nga
  3. 28/7/1914 – 11/11/1918★★★★★

    Chiến tranh thế giới thứ nhất

    Áo – Hung tuyên chiến với Serbia, kéo các cường quốc châu Âu vào một cuộc chiến toàn cầu kéo dài đến đình chiến ngày 11/11/1918.

    Chiến tranh· Áo, Serbia, Đức, Pháp, Vương quốc Anh, Nga
  4. 1917 – 1922★★★★★

    Nội chiến Nga

    Hồng quân Bolshevik chiến đấu chống lại phe Bạch vệ và các lực lượng khác sau Cách mạng Tháng Mười; phe Bolshevik giành thắng lợi.

    Chiến tranhCách mạng· Nga, Ukraina, Belarus, Gruzia, Azerbaijan, Armenia, Kazakhstan
  6. 7/11/1917★★★★★

    Cách mạng Tháng Mười Nga

    Những người Bolshevik do Lenin lãnh đạo lật đổ Chính phủ Lâm thời ở Petrograd. Sự kiện diễn ra ngày 25/10 theo lịch Julius mà Nga dùng khi đó.

    Cách mạng· Nga
  7. 17/7/1918★★★★★

    Gia đình Sa hoàng Romanov bị xử bắn

    Cựu Sa hoàng Nikolai II, vợ con và những người hầu cận bị những người Bolshevik xử bắn tại Yekaterinburg.

    MấtCách mạng· Nga
  8. 1921★★★★★

    Cách mạng Mông Cổ 1921

    Với sự hỗ trợ của Hồng quân Liên Xô, các nhà cách mạng Mông Cổ do Sükhbaatar dẫn đầu giành chính quyền, mở đường cho nhà nước xã hội chủ nghĩa.

    Cách mạng· Mông Cổ, Nga
  9. 30/12/1922★★★★★

    Liên bang Xô viết được thành lập

    Hiệp ước thành lập Liên Xô hợp nhất Nga, Ukraina, Belarus và Liên bang Ngoại Kavkaz thành Liên bang Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết.

    Chính trị· Nga, Ukraina, Belarus, Gruzia, Armenia, Azerbaijan
  10. 21/1/1924★★★★★

    Lenin qua đời

    Vladimir Lenin, người sáng lập nhà nước Xô viết, qua đời sau nhiều lần đột quỵ, mở ra cuộc tranh giành quyền lực mà Stalin giành phần thắng.

    MấtChính trị· Nga
  11. Tháng 5/1939 – Tháng 9/1939★★★★★

    Trận Khalkhin Gol

    Quân Liên Xô và Mông Cổ do Zhukov chỉ huy đánh bại quân Nhật ở biên giới Mông Cổ – Mãn Châu.

    Chiến tranh· Mông Cổ, Nhật Bản, Nga, Trung Quốc
  12. 23/8/1939★★★★★

    Hiệp ước Molotov – Ribbentrop

    Đức Quốc xã và Liên Xô ký hiệp ước không xâm phạm lẫn nhau, kèm nghị định thư bí mật phân chia Đông Âu thành các vùng ảnh hưởng.

    Hiệp ước· Đức, Nga, Ba Lan, Estonia, Latvia, Litva, Phần Lan
  13. 1/9/1939 – 2/9/1945★★★★★

    Chiến tranh thế giới thứ hai

    Đức xâm lược Ba Lan, mở đầu cuộc chiến tàn khốc nhất lịch sử loài người, kết thúc khi Nhật Bản ký văn kiện đầu hàng ngày 2/9/1945.

    Chiến tranh· Đức, Ba Lan, Vương quốc Anh, Pháp, Nga, Hoa Kỳ, Nhật Bản, Trung Quốc
  14. 22/6/1941★★★★★

    Chiến dịch Barbarossa: Đức tấn công Liên Xô

    Đức Quốc xã cùng các đồng minh mở cuộc xâm lược quy mô lớn vào Liên Xô, mở ra Mặt trận phía Đông, chiến trường lớn nhất của Chiến tranh thế giới thứ hai.

    Chiến tranh· Đức, Nga, Ukraina, Belarus, Litva, Latvia, Estonia
  15. 8/9/1941 – 27/1/1944★★★★★

    Cuộc vây hãm Leningrad

    Quân Đức và Phần Lan bao vây Leningrad gần 900 ngày; khoảng một triệu dân thường thiệt mạng, phần lớn vì đói rét.

    Chiến tranhThảm họa· Nga, Đức, Phần Lan
  16. 23/8/1942 – 2/2/1943★★★★★

    Trận Stalingrad

    Hồng quân bao vây và buộc Tập đoàn quân số 6 của Đức đầu hàng, tạo nên bước ngoặt quyết định trên Mặt trận phía Đông.

    Chiến tranh· Nga, Đức
  17. 5/7/1943 – 23/8/1943★★★★★

    Trận Kursk

    Cuộc tấn công cuối cùng của Đức trên Mặt trận phía Đông thất bại trước hệ thống phòng thủ của Liên Xô; đây là một trong những trận đánh xe tăng lớn nhất lịch sử.

    Chiến tranh· Nga, Đức
  18. 27/1/1945★★★★★

    Giải phóng trại Auschwitz

    Hồng quân giải phóng trại tập trung và hủy diệt Auschwitz, nơi khoảng 1,1 triệu người bị sát hại; ngày này nay là Ngày Quốc tế tưởng niệm nạn nhân Holocaust.

    Chiến tranh· Ba Lan, Đức, Nga
  19. 4/2/1945 – 11/2/1945★★★★★

    Hội nghị Yalta

    Roosevelt, Churchill và Stalin họp tại Yalta để bàn về việc tổ chức lại châu Âu và thế giới sau chiến tranh.

    Chính trịHiệp ước· Ukraina, Hoa Kỳ, Vương quốc Anh, Nga
  20. 8/5/1945★★★★★

    Ngày Chiến thắng ở châu Âu

    Đồng minh chính thức chấp nhận sự đầu hàng vô điều kiện của Đức Quốc xã, chấm dứt Chiến tranh thế giới thứ hai ở châu Âu.

    Chiến tranh· Đức, Vương quốc Anh, Hoa Kỳ, Pháp, Nga
  21. 20/11/1945 – 1/10/1946★★★★★

    Tòa án Nürnberg

    Tòa án quân sự quốc tế xét xử các nhà lãnh đạo chủ chốt của Đức Quốc xã về tội ác chiến tranh và tội ác chống lại loài người.

    Chính trị· Đức, Hoa Kỳ, Vương quốc Anh, Pháp, Nga
  22. 24/6/1948 – 12/5/1949★★★★★

    Cuộc phong tỏa Berlin và cầu hàng không

    Liên Xô phong tỏa đường bộ và đường sắt vào Tây Berlin; các nước phương Tây đáp trả bằng cầu hàng không tiếp tế cho thành phố trong gần một năm.

    Chính trị· Đức, Nga, Hoa Kỳ, Vương quốc Anh, Pháp
  23. 5/3/1953★★★★★

    Stalin qua đời

    Iosif Stalin, nhà lãnh đạo Liên Xô từ giữa thập niên 1920, qua đời tại ngoại ô Moskva, mở đường cho quá trình phi Stalin hóa dưới thời Khrushchev.

    MấtChính trị· Nga
  24. 23/10/1956 – 10/11/1956★★★★★

    Cách mạng Hungary năm 1956

    Cuộc nổi dậy toàn quốc chống chính quyền do Liên Xô hậu thuẫn ở Hungary bị quân đội Liên Xô đàn áp.

    Cách mạng· Hungary, Nga
  25. 4/10/1957★★★★★

    Phóng vệ tinh Sputnik 1

    Liên Xô phóng Sputnik 1, vệ tinh nhân tạo đầu tiên của Trái Đất, mở đầu kỷ nguyên vũ trụ.

    Công nghệThám hiểm· Nga, Kazakhstan
  27. 16/10/1962 – 28/10/1962★★★★★

    Khủng hoảng tên lửa Cuba

    Cuộc đối đầu kéo dài 13 ngày giữa Hoa Kỳ và Liên Xô về việc bố trí tên lửa hạt nhân ở Cuba, đưa thế giới đến gần chiến tranh hạt nhân nhất.

    Chính trị· Cuba, Hoa Kỳ, Nga
  29. 5/1/1968 – 21/8/1968★★★★★

    Mùa xuân Praha

    Thời kỳ cải cách tự do hóa chính trị ở Tiệp Khắc dưới thời Alexander Dubček bị chấm dứt khi quân đội khối Hiệp ước Warszawa tiến vào xâm lược.

    Chính trịCách mạng· Séc, Slovakia, Nga
  30. 11/3/1985★★★★★

    Gorbachev trở thành nhà lãnh đạo Liên Xô

    Mikhail Gorbachev được bầu làm Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô và sau đó khởi xướng các chính sách cải tổ (perestroika) và công khai (glasnost).

    Chính trị· Nga
  31. 26/4/1986★★★★★

    Thảm họa hạt nhân Chernobyl

    Lò phản ứng số 4 của nhà máy điện hạt nhân Chernobyl ở Ukraina thuộc Liên Xô phát nổ, phát tán chất phóng xạ khắp châu Âu; đây là tai nạn hạt nhân nghiêm trọng nhất lịch sử.

    Thảm họaCông nghệ· Ukraina, Belarus, Nga
  32. 26/12/1991★★★★★

    Liên Xô tan rã

    Xô viết Tối cao chính thức giải thể Liên bang Xô viết, một ngày sau khi Gorbachev từ chức.

    Chính trị· Nga, Ukraina, Belarus, Kazakhstan

Thế kỷ XXI

  1. Tháng 8/2008★★★★★

    Chiến tranh Nga – Gruzia

    Cuộc chiến ngắn giữa Nga và Gruzia quanh vùng Nam Ossetia và Abkhazia; sau đó Nga công nhận hai vùng này là quốc gia độc lập.

    Chiến tranh· Gruzia, Nga
  2. 18/3/2014★★★★★

    Nga sáp nhập Krym

    Sau khi đưa quân kiểm soát bán đảo và tổ chức một cuộc trưng cầu ý dân không được quốc tế công nhận, Nga sáp nhập Krym của Ukraina.

    Chính trịChiến tranh· Ukraina, Nga
  3. 24/2/2022★★★★★

    Nga phát động cuộc xâm lược toàn diện Ukraina

    Nga mở cuộc tấn công quân sự toàn diện vào Ukraina, gây ra cuộc chiến lớn nhất ở châu Âu kể từ Chiến tranh thế giới thứ hai và làm hàng triệu người phải tị nạn.

    Chiến tranh· Ukraina, Nga
Lịch sử Nga · Dòng thời gian lịch sử thế giới