Dòng thời gian lịch sử thế giới

Dòng thời gian

43 sự kiện

Thế kỷ XXXI TCN

  1. Khoảng thế kỷ XXXI TCN★★★★★

    Narmer thống nhất Thượng và Hạ Ai Cập

    Theo truyền thống, vua Narmer thống nhất Thượng và Hạ Ai Cập, mở đầu thời kỳ các vương triều của Ai Cập cổ đại.

    Chính trịTriều đại· Ai Cập

Thế kỷ XXVI TCN

  1. Khoảng 2560 TCN★★★★★

    Hoàn thành Đại kim tự tháp Giza

    Kim tự tháp của pharaoh Khufu được hoàn thành, là công trình cao nhất do con người xây dựng trong gần 4.000 năm.

    Văn hóaCông nghệ· Ai Cập

Thế kỷ XVI TCN

  1. Khoảng 1550 TCN★★★★★

    Khởi đầu thời kỳ Tân Vương quốc Ai Cập

    Ahmose I đánh đuổi người Hyksos và tái thống nhất Ai Cập, mở ra thời kỳ Tân Vương quốc, đỉnh cao quyền lực của Ai Cập cổ đại.

    Triều đạiChính trị· Ai Cập

Thế kỷ XIV TCN

  1. Khoảng thập niên 1340 TCN★★★★★

    Cải cách tôn giáo của Akhenaten

    Pharaoh Akhenaten đề cao việc thờ thần Aten và dời kinh đô đến Amarna, một biến động tôn giáo hiếm thấy trong lịch sử Ai Cập.

    Tôn giáoChính trị· Ai Cập

Thế kỷ XIII TCN

  1. Khoảng 1279 TCN – Khoảng 1213 TCN★★★★★

    Ramesses II lên ngôi pharaoh

    Ramesses II bắt đầu triều đại kéo dài khoảng 66 năm, được xem là một trong những pharaoh quyền lực và nổi tiếng nhất của Ai Cập.

    Triều đạiChính trị· Ai Cập
  2. Khoảng 1259 TCN★★★★★

    Hiệp ước hòa bình Ai Cập – Hittite

    Ramesses II và vua Hittite Hattusili III ký kết một trong những hiệp ước hòa bình sớm nhất còn lưu giữ được văn bản.

    Hiệp ướcChính trị· Ai Cập, Thổ Nhĩ Kỳ

Thế kỷ XII TCN

  1. Khoảng thế kỷ XII TCN★★★★★

    Sụp đổ cuối thời đại Đồ đồng

    Nhiều nhà nước ở Đông Địa Trung Hải, trong đó có Đế quốc Hittite, sụp đổ hoặc suy yếu nghiêm trọng trong một giai đoạn biến động kéo dài.

    Chính trịChiến tranh· Thổ Nhĩ Kỳ, Syria, Ai Cập, Hy Lạp

Thế kỷ IX TCN

  1. Khoảng 814 TCN★★★★★

    Thành lập Carthage

    Theo truyền thống, người Phoenicia từ Tyre lập nên Carthage ở Bắc Phi, về sau trở thành cường quốc thương mại ở Tây Địa Trung Hải.

    Chính trịKinh tế· Tunisia

Thế kỷ III TCN

  1. Khoảng thập niên 300 TCN★★★★★

    Euclid soạn bộ Cơ sở (Elements)

    Tại Alexandria, Euclid hệ thống hóa hình học và lý thuyết số trong bộ Cơ sở gồm 13 quyển, sách giáo khoa toán học có ảnh hưởng lâu dài nhất lịch sử.

    Khoa học· Ai Cập
  2. 264 TCN – 241 TCN★★★★★

    Chiến tranh Punic lần thứ nhất

    Rome và Carthage giao chiến giành quyền kiểm soát Sicilia; Rome thắng và lập tỉnh hải ngoại đầu tiên.

    Chiến tranh· Ý, Tunisia
  3. Khoảng thập niên 240 TCN★★★★★

    Eratosthenes đo chu vi Trái Đất

    Eratosthenes ước tính chu vi Trái Đất bằng cách so sánh góc bóng nắng ở Syene và Alexandria, cho kết quả gần đúng đáng kinh ngạc.

    Khoa học· Ai Cập
  4. 218 TCN – 201 TCN★★★★★

    Chiến tranh Punic lần thứ hai

    Hannibal vượt dãy Alpes tiến đánh Ý, nhưng Rome cuối cùng giành chiến thắng và Carthage mất vị thế cường quốc.

    Chiến tranh· Ý, Tunisia, Tây Ban Nha
  5. 202 TCN★★★★★

    Trận Zama

    Scipio Africanus đánh bại Hannibal ở Bắc Phi, buộc Carthage phải cầu hòa và kết thúc Chiến tranh Punic lần thứ hai.

    Chiến tranh· Tunisia

Thế kỷ II TCN

  1. 146 TCN★★★★★

    La Mã hủy diệt Carthage

    Kết thúc Chiến tranh Punic lần thứ ba, La Mã chiếm và phá hủy Carthage, biến vùng đất này thành tỉnh châu Phi.

    Chiến tranh· Tunisia

Thế kỷ I TCN

  1. 30 TCN★★★★★

    Cleopatra qua đời, La Mã sáp nhập Ai Cập

    Sau thất bại trước Octavianus, Cleopatra VII tự sát; vương triều Ptolemaios chấm dứt và Ai Cập trở thành tỉnh của La Mã.

    Chính trịMất· Ai Cập

Thế kỷ II

  2. Khoảng thập niên 150★★★★★

    Ptolemy viết Almagest

    Claudius Ptolemy hoàn thành Almagest, trình bày mô hình địa tâm của vũ trụ, được dùng làm chuẩn mực thiên văn học suốt hơn một nghìn năm.

    Khoa học· Ai Cập

Thế kỷ III

  1. 235 – 284★★★★★

    Khủng hoảng thế kỷ thứ ba của La Mã

    Đế quốc La Mã suy yếu vì nội chiến, ngoại xâm, dịch bệnh và khủng hoảng kinh tế, cho đến khi Diocletianus lên ngôi.

    Chính trịKinh tế· Ý

Thế kỷ IV

  1. Khoảng thập niên 350★★★★★

    Vương quốc Kush với kinh đô Meroë suy tàn

    Vương quốc Kush ở vùng Nubia, với kinh đô Meroë nổi tiếng về luyện sắt và các kim tự tháp, suy tàn vào khoảng giữa thế kỷ 4, trong bối cảnh Aksum mở các chiến dịch vào khu vực.

    Triều đạiChính trị· Sudan

Thế kỷ V

  1. 415★★★★★

    Hypatia bị sát hại

    Nhà toán học và triết gia Hypatia bị một đám đông giết hại ở Alexandria.

    MấtKhoa học· Ai Cập

Thế kỷ VI

  1. 541★★★★★

    Đại dịch Justinian

    Đợt dịch hạch đầu tiên được ghi nhận lan khắp Địa Trung Hải, tàn phá Đế quốc Đông La Mã và giết chết vô số người.

    Dịch bệnh· Thổ Nhĩ Kỳ, Ai Cập

Thế kỷ VII

Thế kỷ VIII

  1. 711 – 718★★★★★

    Nhà Umayyad chinh phục bán đảo Iberia

    Quân Hồi giáo do Tariq ibn Ziyad chỉ huy vượt eo biển Gibraltar, đánh bại vương quốc Visigoth và chiếm phần lớn bán đảo Iberia.

    Chiến tranh· Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha

Thế kỷ IX

  1. 859★★★★★

    Thành lập al-Qarawiyyin ở Fez

    Fatima al-Fihri lập nên thánh đường al-Qarawiyyin ở Fez, về sau trở thành một trung tâm học thuật lớn của thế giới Hồi giáo.

    Tôn giáoVăn hóa· Maroc

Thế kỷ X

  1. 969★★★★★

    Nhà Fatimid chinh phục Ai Cập và lập Cairo

    Nhà nước Hồi giáo Shia Fatimid chiếm Ai Cập và xây dựng thành Cairo làm kinh đô mới, cùng với thánh đường al-Azhar.

    Chiến tranhChính trịTôn giáo· Ai Cập

Thế kỷ XI

  1. Khoảng 1011 – Khoảng 1021★★★★★

    Ibn al-Haytham viết Sách Quang học

    Ibn al-Haytham soạn Sách Quang học, giải thích thị giác bằng ánh sáng đi vào mắt và đề cao phương pháp thực nghiệm.

    Khoa học· Ai Cập

Thế kỷ XIII

  1. 1250 – 1517★★★★★

    Thành lập Vương quốc Mamluk ở Ai Cập

    Các chiến binh nô lệ Mamluk lật đổ nhà Ayyubid và nắm quyền ở Ai Cập, cai trị Ai Cập và Syria trong hơn hai thế kỷ rưỡi.

    Triều đạiChính trị· Ai Cập, Syria

Thế kỷ XIV

  1. 1324★★★★★

    Mansa Musa hành hương đến Mecca

    Vua Mansa Musa của Đế quốc Mali hành hương đến Mecca với đoàn tùy tùng đông đảo, mang theo lượng vàng lớn đến mức làm giá vàng ở Cairo sụt giảm, khiến Mali nổi danh khắp thế giới Hồi giáo và châu Âu.

    Tôn giáoKinh tế· Mali, Ai Cập, Ả Rập Xê Út
  2. 1325 – 1354★★★★★

    Những chuyến du hành của Ibn Battuta

    Học giả Maroc Ibn Battuta du hành khắp thế giới Hồi giáo và xa hơn nữa, từ Tây Phi đến Trung Hoa, trong gần ba thập kỷ.

    Thám hiểm· Maroc

Thế kỷ XVI

  1. 1516 – 1517★★★★★

    Ottoman chinh phục Vương quốc Mamluk

    Selim I đánh bại nhà Mamluk, sáp nhập Syria, Ai Cập và vùng Hejaz, biến Ottoman thành cường quốc chủ đạo của thế giới Hồi giáo.

    Chiến tranh· Ai Cập, Syria, Ả Rập Xê Út

Thế kỷ XVIII

  1. 1798 – 1801★★★★★

    Napoléon viễn chinh Ai Cập và Syria

    Quân Pháp do Napoléon Bonaparte chỉ huy chiếm Ai Cập nhưng cuối cùng phải rút lui; cuộc viễn chinh khơi dậy làn sóng nghiên cứu Ai Cập học ở châu Âu.

    Chiến tranh· Ai Cập, Syria, Israel

Thế kỷ XIX

  1. 1805★★★★★

    Muhammad Ali nắm quyền ở Ai Cập

    Muhammad Ali trở thành thống đốc Ai Cập dưới danh nghĩa Ottoman, tiến hành hiện đại hóa và lập nên vương triều cai trị đến năm 1952.

    Chính trịTriều đại· Ai Cập
  3. 17/11/1869★★★★★

    Khánh thành kênh đào Suez

    Kênh đào Suez nối Địa Trung Hải với Biển Đỏ được khánh thành, rút ngắn đáng kể đường biển giữa châu Âu và châu Á.

    Công nghệKinh tế· Ai Cập

Thế kỷ XX

  1. 4/11/1922★★★★★

    Phát hiện lăng mộ Tutankhamun

    Nhà khảo cổ Howard Carter phát hiện lăng mộ gần như nguyên vẹn của pharaoh Tutankhamun ở Thung lũng các Vị vua, gây chấn động thế giới.

    Văn hóaThám hiểm· Ai Cập
  2. 23/7/1952★★★★★

    Cách mạng Ai Cập năm 1952

    Phong trào Sĩ quan Tự do lật đổ vua Farouk; Ai Cập trở thành nước cộng hòa và Gamal Abdel Nasser sớm vươn lên lãnh đạo.

    Cách mạngChính trị· Ai Cập
  3. 1/11/1954 – 19/3/1962★★★★★

    Chiến tranh Algérie

    Mặt trận Giải phóng Dân tộc (FLN) chiến đấu chống ách cai trị của Pháp; cuộc chiến kết thúc bằng Hiệp định Évian và nền độc lập của Algérie năm 1962.

    Chiến tranhCách mạng· Algeria, Pháp
  4. 29/10/1956 – 7/11/1956★★★★★

    Khủng hoảng kênh đào Suez

    Sau khi Nasser quốc hữu hóa kênh đào Suez, Israel, Anh và Pháp tấn công Ai Cập nhưng phải rút quân dưới áp lực của Mỹ và Liên Xô.

    Chiến tranhChính trị· Ai Cập, Israel, Vương quốc Anh, Pháp
  5. 25/5/1963★★★★★

    Thành lập Tổ chức Thống nhất châu Phi (OAU)

    Lãnh đạo 32 quốc gia châu Phi độc lập thành lập Tổ chức Thống nhất châu Phi tại Addis Ababa nhằm thúc đẩy đoàn kết và chấm dứt chủ nghĩa thực dân trên lục địa.

    Chính trịHiệp ước· Ethiopia

Thế kỷ XXI

  1. 9/7/2002★★★★★

    Liên minh châu Phi ra đời

    Liên minh châu Phi chính thức được thành lập tại Durban, thay thế Tổ chức Thống nhất châu Phi.

    Chính trị· Nam Phi
  2. 17/12/2010 – 14/1/2011★★★★★

    Cách mạng Tunisia mở đầu Mùa xuân Ả Rập

    Vụ tự thiêu của Mohamed Bouazizi châm ngòi biểu tình, buộc Tổng thống Ben Ali rời bỏ đất nước và lan thành làn sóng Mùa xuân Ả Rập.

    Cách mạng· Tunisia
  3. 25/1/2011 – 11/2/2011★★★★★

    Cách mạng Ai Cập năm 2011

    Các cuộc biểu tình lớn, tập trung ở quảng trường Tahrir, buộc Tổng thống Hosni Mubarak từ chức sau gần 30 năm cầm quyền.

    Cách mạng· Ai Cập
  4. Tháng 2/2011 – Tháng 10/2011★★★★★

    Nội chiến Libya năm 2011

    Cuộc nổi dậy, với sự can thiệp quân sự của NATO, lật đổ Muammar Gaddafi, người bị giết vào tháng 10 năm 2011.

    Chiến tranhCách mạng· Libya
Dòng thời gian · Dòng thời gian lịch sử thế giới