Dòng thời gian lịch sử thế giới

Dòng thời gian

331 sự kiện

Thế kỷ CL TCN

  1. Khoảng thiên niên kỷ 15 TCN★★★★★

    Tranh hang động Lascaux

    Người thời đồ đá cũ vẽ hàng trăm hình động vật trên vách hang Lascaux ở miền tây nam nước Pháp, một trong những di sản nghệ thuật tiền sử nổi tiếng nhất.

    Nghệ thuậtVăn hóa· Pháp

Thế kỷ XXXV TCN

  1. Khoảng thế kỷ XXXV TCN★★★★★

    Phát minh ra bánh xe

    Những bằng chứng sớm nhất về bánh xe dùng cho xe kéo xuất hiện vào khoảng giữa thiên niên kỷ 4 TCN ở Lưỡng Hà, Bắc Kavkaz và Trung Âu.

    Công nghệ

Thế kỷ XIX TCN

  1. Khoảng thế kỷ XIX TCN★★★★★

    Văn minh cung điện Minos phát triển ở Crete

    Các cung điện lớn như Knossos được xây dựng trên đảo Crete, đánh dấu thời kỳ hưng thịnh của nền văn minh Minos thời đại đồ đồng.

    Văn hóa· Hy Lạp

Thế kỷ XVI TCN

  1. Khoảng thế kỷ XVI TCN – Khoảng thế kỷ XI TCN★★★★★

    Văn minh Mycenae hình thành ở Hy Lạp

    Nền văn minh Mycenae, nền văn minh tiên tiến đầu tiên trên lục địa Hy Lạp, phát triển với các thành trì và chữ viết Linear B.

    Văn hóa· Hy Lạp

Thế kỷ XII TCN

  1. Khoảng thế kỷ XII TCN★★★★★

    Sụp đổ cuối thời đại Đồ đồng

    Nhiều nhà nước ở Đông Địa Trung Hải, trong đó có Đế quốc Hittite, sụp đổ hoặc suy yếu nghiêm trọng trong một giai đoạn biến động kéo dài.

    Chính trịChiến tranh· Thổ Nhĩ Kỳ, Syria, Ai Cập, Hy Lạp
  2. Khoảng thế kỷ XII TCN★★★★★

    Chiến tranh thành Troy (theo truyền thống)

    Theo truyền thống Hy Lạp cổ đại, cuộc chiến giữa người Hy Lạp và thành Troy diễn ra vào khoảng thế kỷ 12 TCN; tính lịch sử của nó vẫn còn tranh cãi.

    Chiến tranhVăn hóa· Thổ Nhĩ Kỳ

Thế kỷ VIII TCN

  1. Khoảng 776 TCN★★★★★

    Thế vận hội Olympic cổ đại đầu tiên

    Theo truyền thống, Thế vận hội đầu tiên được tổ chức tại Olympia năm 776 TCN, mốc mà người Hy Lạp sau này dùng để tính niên đại.

    Văn hóa· Hy Lạp
  3. Khoảng thế kỷ VIII TCN★★★★★

    Sử thi Iliad và Odyssey của Homer

    Hai thiên sử thi Iliad và Odyssey, theo truyền thống gắn với Homer, được hình thành vào khoảng thế kỷ 8 TCN và trở thành nền móng của văn học Hy Lạp.

    Văn hóaNghệ thuật· Hy Lạp

Thế kỷ VI TCN

  1. Khoảng 509 TCN★★★★★

    Thành lập Cộng hòa La Mã

    Theo truyền thống, người La Mã lật đổ vua Tarquinius Kiêu ngạo và thành lập nền cộng hòa do các chấp chính quan đứng đầu.

    Chính trịCách mạng· Ý

Thế kỷ V TCN

  1. 490 TCN★★★★★

    Trận Marathon

    Quân Athens đánh bại cuộc xâm lược đầu tiên của Ba Tư vào Hy Lạp.

    Chiến tranh· Hy Lạp
  2. 480 TCN★★★★★

    Hải chiến Salamis

    Hạm đội Hy Lạp do Themistocles thúc đẩy đánh bại hải quân Ba Tư, xoay chuyển cuộc xâm lược Hy Lạp lần thứ hai của Xerxes.

    Chiến tranh· Hy Lạp
  3. 480 TCN★★★★★

    Trận Thermopylae

    Một lực lượng nhỏ người Hy Lạp do vua Sparta Leonidas chỉ huy cầm chân đại quân Ba Tư của Xerxes I trước khi bị tiêu diệt.

    Chiến tranh· Hy Lạp
  4. 447 TCN – 432 TCN★★★★★

    Xây dựng đền Parthenon

    Dưới thời Pericles, người Athens xây đền Parthenon trên đồi Acropolis để thờ nữ thần Athena.

    Nghệ thuậtVăn hóa· Hy Lạp
  5. 431 TCN – 404 TCN★★★★★

    Chiến tranh Peloponnesus

    Cuộc chiến kéo dài giữa Athens và Liên minh Peloponnesus do Sparta lãnh đạo, kết thúc bằng thất bại của Athens.

    Chiến tranh· Hy Lạp

Thế kỷ IV TCN

  1. 399 TCN★★★★★

    Socrates bị xử tử

    Nhà triết học Socrates bị tòa án Athens kết tội bất kính và làm hư hỏng thanh niên, rồi bị buộc uống thuốc độc cần độc.

    MấtVăn hóa· Hy Lạp
  2. Khoảng 387 TCN★★★★★

    Plato lập Học viện ở Athens

    Plato thành lập Học viện tại Athens, một trung tâm triết học có ảnh hưởng lâu dài trong thế giới Hy Lạp.

    Văn hóaKhoa học· Hy Lạp
  3. 338 TCN★★★★★

    Trận Chaeronea

    Vua Philip II của Macedonia đánh bại liên quân Athens và Thebes, xác lập quyền bá chủ của Macedonia đối với Hy Lạp.

    Chiến tranh· Hy Lạp
  5. 323 TCN★★★★★

    Alexander Đại đế qua đời

    Alexander Đại đế qua đời tại Babylon khi 32 tuổi, để lại một đế chế trải dài từ Hy Lạp đến Ấn Độ.

    MấtChính trị· Iraq, Hy Lạp

Thế kỷ III TCN

  1. 264 TCN – 241 TCN★★★★★

    Chiến tranh Punic lần thứ nhất

    Rome và Carthage giao chiến giành quyền kiểm soát Sicilia; Rome thắng và lập tỉnh hải ngoại đầu tiên.

    Chiến tranh· Ý, Tunisia
  2. 218 TCN – 201 TCN★★★★★

    Chiến tranh Punic lần thứ hai

    Hannibal vượt dãy Alpes tiến đánh Ý, nhưng Rome cuối cùng giành chiến thắng và Carthage mất vị thế cường quốc.

    Chiến tranh· Ý, Tunisia, Tây Ban Nha
  3. 216 TCN★★★★★

    Trận Cannae

    Hannibal bao vây và tiêu diệt một đạo quân La Mã lớn hơn nhiều ở miền nam nước Ý, một trong những thất bại nặng nề nhất của Rome.

    Chiến tranh· Ý
  4. 212 TCN★★★★★

    Archimedes qua đời

    Nhà toán học và kỹ sư Archimedes bị một binh sĩ La Mã giết khi thành Syracuse thất thủ.

    MấtKhoa học· Ý
  5. 202 TCN★★★★★

    Trận Zama

    Scipio Africanus đánh bại Hannibal ở Bắc Phi, buộc Carthage phải cầu hòa và kết thúc Chiến tranh Punic lần thứ hai.

    Chiến tranh· Tunisia

Thế kỷ I TCN

  1. 73 TCN – 71 TCN★★★★★

    Cuộc khởi nghĩa nô lệ của Spartacus

    Đấu sĩ Spartacus lãnh đạo cuộc khởi nghĩa nô lệ lớn ở Ý (Chiến tranh nô lệ lần thứ ba) trước khi bị Crassus đàn áp.

    Chiến tranhCách mạng· Ý
  2. 52 TCN★★★★★

    Trận Alesia

    Julius Caesar đánh bại thủ lĩnh người Gaul Vercingetorix, hoàn tất về cơ bản cuộc chinh phục xứ Gaul của La Mã.

    Chiến tranh· Pháp
  3. 49 TCN★★★★★

    Caesar vượt sông Rubicon

    Julius Caesar dẫn quân vượt sông Rubicon vào nước Ý, bất tuân Viện Nguyên lão và châm ngòi cuộc nội chiến với Pompey.

    Chiến tranhChính trị· Ý
  4. 15/3/44 TCN★★★★★

    Julius Caesar bị ám sát

    Julius Caesar bị một nhóm nguyên lão, trong đó có Brutus và Cassius, đâm chết tại Rome vào ngày Ides tháng Ba.

    Chính trịMất· Ý
  5. 2/9/31 TCN★★★★★

    Trận Actium

    Hạm đội của Octavianus đánh bại Marcus Antonius và Cleopatra, mở đường cho Octavianus nắm quyền tối cao ở Rome.

    Chiến tranh· Hy Lạp

Thế kỷ I

  1. 9★★★★★

    Trận rừng Teutoburg

    Liên minh các bộ tộc German do Arminius chỉ huy tiêu diệt ba quân đoàn La Mã, chặn đứng sự bành trướng của Rome sang bên kia sông Rhine.

    Chiến tranh· Đức
  2. 19/8/14★★★★★

    Hoàng đế Augustus qua đời

    Augustus, hoàng đế đầu tiên của La Mã, qua đời; con nuôi của ông là Tiberius kế vị.

    MấtChính trị· Ý
  3. 43★★★★★

    La Mã bắt đầu chinh phục Britannia

    Dưới thời hoàng đế Claudius, quân La Mã đổ bộ lên Britannia và dần biến phần lớn hòn đảo thành một tỉnh của đế quốc.

    Chiến tranh· Vương quốc Anh
  4. Tháng 7/64★★★★★

    Đại hỏa hoạn thành Rome

    Một trận hỏa hoạn lớn thiêu rụi phần lớn thành Rome dưới thời hoàng đế Nero, người sau đó đổ lỗi cho các tín đồ Kitô giáo.

    Thảm họa· Ý

Thế kỷ II

  2. 122★★★★★

    Khởi công Bức tường Hadrianus

    Theo lệnh hoàng đế Hadrianus, người La Mã xây bức tường phòng thủ băng ngang miền bắc Britannia.

    Công nghệChiến tranh· Vương quốc Anh
  3. 17/3/180★★★★★

    Hoàng đế Marcus Aurelius qua đời

    Cái chết của hoàng đế-triết gia Marcus Aurelius thường được xem là dấu mốc kết thúc thời kỳ Pax Romana.

    MấtChính trị

Thế kỷ III

  1. 235 – 284★★★★★

    Khủng hoảng thế kỷ thứ ba của La Mã

    Đế quốc La Mã suy yếu vì nội chiến, ngoại xâm, dịch bệnh và khủng hoảng kinh tế, cho đến khi Diocletianus lên ngôi.

    Chính trịKinh tế· Ý

Thế kỷ IV

  1. 28/10/312★★★★★

    Trận cầu Milvius

    Constantinus đánh bại Maxentius gần Rome; theo truyền thống, ông đã thấy một dấu hiệu Kitô giáo trước trận đánh.

    Chiến tranhTôn giáo· Ý
  2. 313★★★★★

    Sắc lệnh Milano

    Các hoàng đế Constantinus và Licinius thỏa thuận khoan dung tôn giáo, chấm dứt việc bức hại Kitô giáo trong Đế quốc La Mã.

    Tôn giáoChính trị· Ý
  3. 325★★★★★

    Công đồng Nicaea lần thứ nhất

    Công đồng đại kết đầu tiên của Kitô giáo do Constantinus triệu tập, bác bỏ thuyết Arius và soạn ra Kinh Tin Kính Nicaea.

    Tôn giáo· Thổ Nhĩ Kỳ
  4. 11/5/330★★★★★

    Khánh thành Constantinopolis

    Hoàng đế Constantine I khánh thành Constantinopolis, kinh đô mới của Đế quốc La Mã.

    Chính trị· Thổ Nhĩ Kỳ
  5. 9/8/378★★★★★

    Trận Adrianople

    Người Goth đánh tan quân La Mã và giết hoàng đế Valens; nhiều người Goth trước đó vượt sông Danube khi chạy trốn người Hung.

    Chiến tranh· Thổ Nhĩ Kỳ
  6. 27/2/380★★★★★

    Sắc lệnh Thessalonica

    Hoàng đế Theodosius I tuyên bố Kitô giáo theo Kinh Tin Kính Nicaea là tôn giáo chính thức của Đế quốc La Mã.

    Tôn giáoChính trị· Hy Lạp
  7. 395★★★★★

    Đế quốc La Mã chia đôi vĩnh viễn

    Sau khi Theodosius I qua đời, đế quốc được chia giữa hai con trai ông thành Tây La Mã và Đông La Mã, không bao giờ thống nhất lại.

    Chính trị· Ý, Thổ Nhĩ Kỳ

Thế kỷ V

  1. 24/8/410★★★★★

    Người Visigoth cướp phá thành Rome

    Quân Visigoth do Alaric I chỉ huy tiến vào và cướp phá Rome, lần đầu tiên sau khoảng 800 năm thành phố rơi vào tay kẻ thù ngoại bang.

    Chiến tranh· Ý
Dòng thời gian · Dòng thời gian lịch sử thế giới