Dòng thời gian lịch sử thế giới

Dòng thời gian

341 sự kiện

Thế kỷ XIX

  1. 1858 – 1947★★★★★

    Bắt đầu thời kỳ Anh trực trị Ấn Độ (British Raj)

    Sau cuộc khởi nghĩa 1857, Đạo luật Chính phủ Ấn Độ chuyển quyền cai trị từ Công ty Đông Ấn sang Vương quyền Anh; Đế quốc Mogul cũng chính thức cáo chung.

    Chính trị· Ấn Độ, Pakistan, Bangladesh, Myanmar, Vương quốc Anh
  2. 1885 – 1908★★★★★

    Nhà nước Tự do Congo của vua Leopold II

    Vua Bỉ Leopold II cai trị Congo như lãnh địa riêng; chế độ lao động cưỡng bức để khai thác cao su gây ra cái chết của rất nhiều người, cho đến khi Bỉ tiếp quản vùng đất năm 1908.

    Chính trịKinh tế· CHDC Congo, Bỉ
  3. 1899 – 1901★★★★★

    Phong trào Nghĩa Hòa Đoàn

    Phong trào bài ngoại Nghĩa Hòa Đoàn vây khu sứ quán ở Bắc Kinh; liên quân tám nước can thiệp và chiếm Bắc Kinh năm 1900.

    Chiến tranhCách mạng· Trung Quốc
  4. 1899 – 1902★★★★★

    Chiến tranh Philippines – Mỹ

    Sau khi Tây Ban Nha nhượng Philippines cho Mỹ, lực lượng Cộng hòa Philippines chiến đấu chống sự chiếm đóng của Mỹ nhưng thất bại.

    Chiến tranh· Philippines, Hoa Kỳ
  5. 11/10/1899 – 31/5/1902★★★★★

    Chiến tranh Boer lần thứ hai

    Đế quốc Anh chiến đấu với hai nước cộng hòa Boer là Transvaal và Orange Free State; chiến tranh kết thúc bằng Hòa ước Vereeniging, và hàng chục nghìn thường dân chết trong các trại tập trung.

    Chiến tranh· Nam Phi, Vương quốc Anh

Thế kỷ XX

  1. 1/1/1901★★★★★

    Liên bang Úc được thành lập

    Sáu thuộc địa Anh hợp nhất thành Khối thịnh vượng chung Úc, với Edmund Barton là thủ tướng đầu tiên.

    Chính trị· Úc
  2. 10/12/1901★★★★★

    Giải Nobel được trao lần đầu tiên

    Các giải Nobel đầu tiên được trao vào ngày giỗ thứ năm của Alfred Nobel; Wilhelm Röntgen nhận giải Nobel Vật lý đầu tiên.

    Khoa họcVăn hóa· Thụy Điển, Na Uy
  3. 17/12/1903★★★★★

    Chuyến bay đầu tiên của anh em nhà Wright

    Tại Kitty Hawk, anh em nhà Wright thực hiện chuyến bay có điều khiển đầu tiên bằng máy bay có động cơ, nặng hơn không khí.

    Công nghệ· Hoa Kỳ
  4. 1904 – 1908★★★★★

    Cuộc diệt chủng người Herero và Nama

    Ở thuộc địa Tây Nam Phi thuộc Đức (Namibia ngày nay), quân đội Đức đàn áp các cuộc nổi dậy, gây ra cái chết của phần lớn người Herero và khoảng một nửa người Nama.

    Chiến tranh· Namibia, Đức
  5. 8/2/1904 – 5/9/1905★★★★★

    Chiến tranh Nga – Nhật

    Nhật Bản đánh bại Đế quốc Nga trong cuộc chiến giành Mãn Châu và Triều Tiên – lần đầu một cường quốc châu Á thắng một cường quốc châu Âu thời hiện đại.

    Chiến tranh· Nhật Bản, Nga, Trung Quốc, Hàn Quốc
  6. 1905 – 1909★★★★★

    Phong trào Đông Du

    Phan Bội Châu tổ chức đưa thanh niên Việt Nam sang Nhật Bản du học nhằm chuẩn bị lực lượng giành độc lập.

    Chính trịVăn hóa· Việt Nam, Nhật Bản
  7. 1905★★★★★

    Năm kỳ diệu của Einstein

    Albert Einstein công bố bốn bài báo về hiệu ứng quang điện, chuyển động Brown, thuyết tương đối hẹp và sự tương đương khối lượng – năng lượng.

    Khoa học· Thụy Sĩ
  8. 1905 – 1911★★★★★

    Cách mạng Hiến pháp Ba Tư

    Phong trào cách mạng buộc nhà Qajar chấp nhận hiến pháp và lập quốc hội (Majlis) đầu tiên của Iran.

    Cách mạngChính trị· Iran
  9. 22/1/1905★★★★★

    Ngày Chủ nhật đẫm máu ở Sankt-Peterburg

    Binh lính nổ súng vào đoàn công nhân tuần hành ôn hòa đến Cung điện Mùa Đông, châm ngòi cho cuộc Cách mạng Nga năm 1905.

    Cách mạngChính trị· Nga
  10. 1907★★★★★

    Đông Kinh Nghĩa Thục

    Các nhà nho yêu nước mở trường Đông Kinh Nghĩa Thục ở Hà Nội, cổ động tân học và chữ Quốc ngữ; trường bị Pháp đóng cửa cuối năm đó.

    Văn hóaChính trị· Việt Nam
  11. Tháng 7/1908★★★★★

    Cách mạng Thanh niên Thổ Nhĩ Kỳ

    Ủy ban Liên minh và Tiến bộ buộc Sultan Abdul Hamid II khôi phục hiến pháp năm 1876, mở đầu Thời kỳ Hiến pháp thứ hai.

    Cách mạngChính trị· Thổ Nhĩ Kỳ
  12. 31/5/1910★★★★★

    Liên hiệp Nam Phi được thành lập

    Bốn thuộc địa Cape, Natal, Transvaal và Orange River hợp nhất thành Liên hiệp Nam Phi, một lãnh thổ tự trị trong Đế quốc Anh.

    Chính trị· Nam Phi
  13. 29/8/1910★★★★★

    Nhật Bản thôn tính Triều Tiên

    Hiệp ước sáp nhập Nhật – Hàn có hiệu lực, Triều Tiên trở thành thuộc địa của Nhật Bản cho đến năm 1945.

    Chính trịHiệp ước· Hàn Quốc, Triều Tiên, Nhật Bản
  14. 20/11/1910 – 1920★★★★★

    Cách mạng Mexico

    Francisco Madero kêu gọi nổi dậy chống chế độ Porfirio Díaz, mở đầu cuộc cách mạng kéo dài một thập kỷ với các nhân vật như Pancho Villa và Emiliano Zapata.

    Cách mạngChiến tranh· Mexico
  15. 25/8/1911★★★★★

    Võ Nguyên Giáp ra đời

    Võ Nguyên Giáp, về sau là Đại tướng, Tổng tư lệnh Quân đội nhân dân Việt Nam, sinh tại Quảng Bình.

    Sinh· Việt Nam
  16. 10/10/1911★★★★★

    Khởi nghĩa Vũ Xương

    Cuộc binh biến ở Vũ Xương mở đầu Cách mạng Tân Hợi, lan rộng khắp các tỉnh và lật đổ nhà Thanh.

    Cách mạng· Trung Quốc
  17. 14/12/1911★★★★★

    Amundsen đến Nam Cực

    Đoàn thám hiểm Na Uy do Roald Amundsen dẫn đầu trở thành những người đầu tiên đặt chân tới cực Nam địa lý.

    Thám hiểm· Na Uy
  18. 1/1/1912★★★★★

    Trung Hoa Dân Quốc thành lập

    Tôn Trung Sơn tuyên thệ nhậm chức Đại Tổng thống lâm thời tại Nam Kinh, khai sinh nền cộng hòa đầu tiên ở châu Á.

    Chính trịCách mạng· Trung Quốc, Đài Loan
  19. 8/1/1912★★★★★

    Thành lập Đại hội Dân tộc Phi (ANC)

    Đại hội Dân tộc Bản địa Nam Phi, tiền thân của ANC, được thành lập ở Bloemfontein nhằm bảo vệ quyền lợi của người Phi da đen.

    Chính trị· Nam Phi
  20. 12/2/1912★★★★★

    Hoàng đế Phổ Nghi thoái vị

    Hoàng đế cuối cùng của nhà Thanh thoái vị, chấm dứt hơn hai nghìn năm chế độ quân chủ ở Trung Hoa.

    Chính trịTriều đại· Trung Quốc
  21. 15/4/1912★★★★★

    Tàu Titanic chìm

    Tàu RMS Titanic va phải băng trôi và chìm ở Bắc Đại Tây Dương trong chuyến đi đầu tiên, khiến hơn 1.500 người thiệt mạng.

    Thảm họaCông nghệ· Vương quốc Anh
  22. 29/5/1913★★★★★

    Công diễn vở ballet Lễ bái xuân

    Vở ballet Lễ bái xuân của Igor Stravinsky ra mắt tại Paris, gây náo động khán phòng và trở thành dấu mốc của âm nhạc hiện đại.

    Nghệ thuật· Pháp
  23. 28/6/1914★★★★★

    Thái tử Áo – Hung Franz Ferdinand bị ám sát

    Thái tử Áo – Hung Franz Ferdinand và vợ bị Gavrilo Princip bắn chết tại Sarajevo, gây ra cuộc khủng hoảng dẫn tới Chiến tranh thế giới thứ nhất.

    Chính trịMất· Bosnia và Herzegovina, Áo, Serbia
  24. 28/7/1914 – 11/11/1918★★★★★

    Chiến tranh thế giới thứ nhất

    Áo – Hung tuyên chiến với Serbia, kéo các cường quốc châu Âu vào một cuộc chiến toàn cầu kéo dài đến đình chiến ngày 11/11/1918.

    Chiến tranh· Áo, Serbia, Đức, Pháp, Vương quốc Anh, Nga
  25. 15/8/1914★★★★★

    Kênh đào Panama được khánh thành

    Kênh đào Panama do Hoa Kỳ xây dựng chính thức mở cửa, nối liền Đại Tây Dương với Thái Bình Dương.

    Công nghệKinh tế· Panama, Hoa Kỳ
  26. 24/4/1915 – 1917★★★★★

    Diệt chủng người Armenia

    Trong Thế chiến I, chính quyền Ottoman tiến hành trục xuất và thảm sát hàng loạt người Armenia, khiến khoảng một triệu người trở lên thiệt mạng.

    Chiến tranhChính trị· Thổ Nhĩ Kỳ, Armenia, Syria
  27. 25/4/1915★★★★★

    Quân ANZAC đổ bộ lên Gallipoli

    Quân đoàn Úc và New Zealand (ANZAC) đổ bộ lên bán đảo Gallipoli trong chiến dịch thất bại của phe Hiệp ước nhằm đánh Đế quốc Ottoman; ngày 25 tháng 4 nay là Ngày ANZAC.

    Chiến tranh· Úc, New Zealand, Thổ Nhĩ Kỳ, Vương quốc Anh
  28. 25/11/1915★★★★★

    Einstein hoàn thành thuyết tương đối rộng

    Albert Einstein trình bày các phương trình trường của thuyết tương đối rộng trước Viện Hàn lâm Khoa học Phổ, mô tả hấp dẫn là độ cong của không – thời gian.

    Khoa học· Đức
  29. 24/4/1916 – 29/4/1916★★★★★

    Khởi nghĩa Phục sinh ở Ireland

    Những người cộng hòa Ireland nổi dậy ở Dublin và tuyên bố thành lập Cộng hòa Ireland; cuộc khởi nghĩa bị quân Anh dập tắt sau sáu ngày.

    Cách mạng· Ireland, Vương quốc Anh
  30. 16/5/1916★★★★★

    Hiệp định Sykes–Picot

    Anh và Pháp bí mật thỏa thuận phân chia các vùng Ả Rập của Đế quốc Ottoman thành các khu vực ảnh hưởng sau chiến tranh.

    Hiệp ướcChính trị· Syria, Iraq, Liban, Jordan, Israel, Palestine
  31. Tháng 6/1916 – 1918★★★★★

    Cuộc nổi dậy Ả Rập

    Sharif Hussein của Mecca, được Anh hậu thuẫn, phát động khởi nghĩa chống Đế quốc Ottoman nhằm giành độc lập cho người Ả Rập.

    Chiến tranhCách mạng· Ả Rập Xê Út, Jordan, Syria
  32. 1917 – 1922★★★★★

    Nội chiến Nga

    Hồng quân Bolshevik chiến đấu chống lại phe Bạch vệ và các lực lượng khác sau Cách mạng Tháng Mười; phe Bolshevik giành thắng lợi.

    Chiến tranhCách mạng· Nga, Ukraina, Belarus, Gruzia, Azerbaijan, Armenia, Kazakhstan
  33. 2/11/1917★★★★★

    Tuyên bố Balfour

    Chính phủ Anh công khai ủng hộ việc thành lập một 'ngôi nhà dân tộc cho người Do Thái' ở Palestine, đồng thời cam kết không phương hại quyền dân sự và tôn giáo của các cộng đồng không phải Do Thái.

    Chính trị· Israel, Palestine, Vương quốc Anh
  34. 7/11/1917★★★★★

    Cách mạng Tháng Mười Nga

    Những người Bolshevik do Lenin lãnh đạo lật đổ Chính phủ Lâm thời ở Petrograd. Sự kiện diễn ra ngày 25/10 theo lịch Julius mà Nga dùng khi đó.

    Cách mạng· Nga
  35. 1918 – 1920★★★★★

    Đại dịch cúm 1918

    Đại dịch cúm do virus H1N1 lây lan khắp thế giới, khiến hàng chục triệu người thiệt mạng, một trong những đại dịch chết chóc nhất lịch sử.

    Dịch bệnhThảm họa
  36. 17/7/1918★★★★★

    Gia đình Sa hoàng Romanov bị xử bắn

    Cựu Sa hoàng Nikolai II, vợ con và những người hầu cận bị những người Bolshevik xử bắn tại Yekaterinburg.

    MấtCách mạng· Nga
  37. 18/7/1918★★★★★

    Nelson Mandela chào đời

    Nelson Mandela, nhà hoạt động chống chế độ apartheid và tổng thống da đen đầu tiên của Nam Phi, sinh ra tại làng Mvezo.

    Sinh· Nam Phi
  38. 1/3/1919★★★★★

    Phong trào Độc lập 1 tháng 3

    Người Triều Tiên đồng loạt tuyên bố độc lập và biểu tình ôn hòa chống ách cai trị của Nhật Bản; phong trào bị đàn áp.

    Cách mạngChính trị· Hàn Quốc, Triều Tiên
Dòng thời gian · Dòng thời gian lịch sử thế giới