Dòng thời gian lịch sử thế giới

Dòng thời gian

55 sự kiện

Thế kỷ XI

  1. Khoảng thế kỷ XI – Khoảng thập niên 1450★★★★★

    Thời kỳ hưng thịnh của Đại Zimbabwe

    Đại Zimbabwe, thành phố với các công trình tường đá không dùng vữa, là trung tâm của một nhà nước giàu mạnh nhờ chăn nuôi và buôn bán vàng với bờ biển Swahili.

    Văn hóaKinh tế· Zimbabwe

Thế kỷ XIII

  1. 1206 – 1526★★★★★

    Thành lập Vương quốc Hồi giáo Delhi

    Qutb ud-Din Aibak lập nên Vương quốc Hồi giáo Delhi, nhà nước sẽ chi phối phần lớn miền Bắc Ấn Độ trong hơn ba thế kỷ.

    Triều đạiChính trị· Ấn Độ, Pakistan, Bangladesh
  2. 1250 – 1517★★★★★

    Thành lập Vương quốc Mamluk ở Ai Cập

    Các chiến binh nô lệ Mamluk lật đổ nhà Ayyubid và nắm quyền ở Ai Cập, cai trị Ai Cập và Syria trong hơn hai thế kỷ rưỡi.

    Triều đạiChính trị· Ai Cập, Syria

Thế kỷ XIV

  1. 1337 – 1453★★★★★

    Chiến tranh Trăm Năm

    Chuỗi xung đột giữa Anh và Pháp tranh giành ngai vàng nước Pháp, kết thúc với việc Anh mất gần hết lãnh thổ trên lục địa.

    Chiến tranh· Pháp, Vương quốc Anh
  2. 1370 – 1405★★★★★

    Timur nắm quyền ở Samarkand

    Timur trở thành người cai trị Ulus Chagatai, lấy Samarkand làm kinh đô và mở các chiến dịch chinh phạt khắp Tây và Nam Á.

    Triều đạiChiến tranh· Uzbekistan
  3. 1378 – 1417★★★★★

    Đại Ly giáo Tây phương

    Nhiều người cùng tuyên bố là giáo hoàng ở Rome và Avignon chia rẽ Giáo hội Công giáo, cho đến khi Công đồng Constance chấm dứt cuộc ly giáo.

    Tôn giáo· Ý, Pháp
  4. Khoảng 1400 – 1511★★★★★

    Vương quốc Hồi giáo Malacca ra đời

    Parameswara lập nên Malacca, nơi nhanh chóng trở thành thương cảng chủ chốt trên eo biển Malacca và trung tâm truyền bá Hồi giáo ở Đông Nam Á.

    Triều đạiKinh tếTôn giáo· Malaysia

Thế kỷ XV

  1. 20/7/1402★★★★★

    Trận Ankara

    Timur đánh bại và bắt sống Sultan Ottoman Bayezid I, khiến Đế quốc Ottoman rơi vào một thập kỷ nội chiến.

    Chiến tranh· Thổ Nhĩ Kỳ
  2. 1405 – 1433★★★★★

    Các chuyến hải trình của Trịnh Hòa

    Đô đốc Trịnh Hòa chỉ huy bảy chuyến viễn dương của hạm đội nhà Minh tới Đông Nam Á, Ấn Độ Dương, Ả Rập và Đông Phi.

    Thám hiểm· Trung Quốc
  3. 1406 – 1407★★★★★

    Nhà Minh xâm lược, Bắc thuộc lần IV

    Quân Minh đánh bại nhà Hồ (1406–1407) và sáp nhập đất Việt thành quận Giao Chỉ, mở đầu thời kỳ thuộc Minh.

    Chiến tranh· Việt Nam, Trung Quốc
  4. 15/7/1410★★★★★

    Trận Grunwald

    Liên quân Ba Lan và Litva đánh bại Hiệp sĩ đoàn Teuton, một trong những trận đánh lớn nhất của châu Âu thời Trung cổ.

    Chiến tranh· Ba Lan, Litva
  5. 6/7/1415★★★★★

    Jan Hus bị thiêu sống

    Nhà cải cách tôn giáo người Séc Jan Hus bị Công đồng Constance kết án dị giáo và thiêu sống, châm ngòi cho phong trào Hussite.

    Tôn giáoMất· Đức, Séc
  6. 25/10/1415★★★★★

    Trận Agincourt

    Quân Anh của vua Henry V, phần lớn là cung thủ, đánh bại đạo quân Pháp đông hơn trong Chiến tranh Trăm Năm.

    Chiến tranh· Pháp
  7. 1418 – 1427★★★★★

    Khởi nghĩa Lam Sơn

    Lê Lợi dấy binh ở Lam Sơn (Thanh Hóa) chống ách đô hộ nhà Minh; cuộc khởi nghĩa kéo dài mười năm và giành lại độc lập.

    Chiến tranhCách mạng· Việt Nam, Trung Quốc
  8. 1420★★★★★

    Tử Cấm Thành hoàn thành

    Minh Thành Tổ hoàn thành cung điện Tử Cấm Thành và dời đô từ Nam Kinh lên Bắc Kinh.

    Nghệ thuậtChính trị· Trung Quốc
  9. Khoảng thập niên 1420★★★★★

    Đài thiên văn Ulugh Beg ở Samarkand

    Nhà cai trị Timurid Ulugh Beg xây dựng đài thiên văn lớn ở Samarkand, nơi biên soạn bảng sao chính xác nhất thời đó.

    Khoa học· Uzbekistan
  10. 1426★★★★★

    Trận Tốt Động – Chúc Động

    Nghĩa quân Lam Sơn đánh bại lớn quân Minh của Vương Thông ở phía tây nam Đông Quan.

    Chiến tranh· Việt Nam, Trung Quốc
  11. 1427★★★★★

    Trận Chi Lăng – Xương Giang

    Nghĩa quân Lam Sơn tiêu diệt đạo viện binh nhà Minh; chủ tướng Liễu Thăng tử trận, buộc quân Minh phải rút khỏi Đại Việt.

    Chiến tranh· Việt Nam, Trung Quốc
  12. 1428★★★★★

    Thành lập Liên minh Tam thành Aztec

    Tenochtitlan, Texcoco và Tlacopan liên minh với nhau, đặt nền móng cho Đế quốc Aztec thống trị miền trung Mexico.

    Chính trịHiệp ước· Mexico
  13. 1428★★★★★

    Lê Lợi lên ngôi, lập nhà Hậu Lê

    Lê Lợi lên ngôi hoàng đế (Lê Thái Tổ) tại Thăng Long, khôi phục quốc hiệu Đại Việt và lập nhà Hậu Lê.

    Triều đại· Việt Nam
  14. 8/5/1429★★★★★

    Jeanne d'Arc giải vây Orléans

    Quân Pháp có Jeanne d'Arc tham gia buộc quân Anh rút khỏi cuộc vây hãm Orléans, một bước ngoặt của Chiến tranh Trăm Năm.

    Chiến tranh· Pháp
  15. Khoảng 1431★★★★★

    Ayutthaya chiếm Angkor

    Quân Ayutthaya chiếm Angkor; triều đình Khmer sau đó dời trung tâm về phía nam gần Phnom Penh, đánh dấu sự kết thúc thời kỳ Angkor.

    Chiến tranh· Campuchia, Thái Lan
  16. 30/5/1431★★★★★

    Jeanne d'Arc bị thiêu sống ở Rouen

    Sau khi bị bắt và xét xử tại một tòa án giáo hội thân Anh, Jeanne d'Arc bị thiêu sống; bà được phục hồi danh dự năm 1456 và phong thánh năm 1920.

    MấtTôn giáo· Pháp
  17. 1433★★★★★

    Lê Thái Tổ qua đời

    Lê Thái Tổ, người lãnh đạo khởi nghĩa Lam Sơn và sáng lập nhà Hậu Lê, qua đời.

    Mất· Việt Nam
  18. 1434★★★★★

    Cosimo de' Medici nắm quyền ở Florence

    Trở về từ lưu đày, nhà ngân hàng Cosimo de' Medici trở thành người nắm quyền thực tế ở Florence; dòng họ Medici bảo trợ mạnh mẽ cho nghệ thuật Phục hưng.

    Chính trịNghệ thuật· Ý
  19. 1436★★★★★

    Hoàn thành mái vòm Nhà thờ chính tòa Florence

    Mái vòm do Filippo Brunelleschi thiết kế cho Nhà thờ chính tòa Florence được hoàn thành, một kỳ công kỹ thuật tiêu biểu của thời Phục hưng.

    Nghệ thuậtCông nghệ· Ý
  20. Khoảng 1440★★★★★

    Gutenberg phát minh máy in chữ rời

    Johannes Gutenberg phát triển máy in chữ rời bằng kim loại tại Mainz, mở ra cuộc cách mạng in ấn ở châu Âu.

    Công nghệ· Đức
  21. 1443 – 1446★★★★★

    Vua Thế Tông sáng tạo chữ Hangul

    Vua Thế Tông sáng tạo bảng chữ cái Hangul năm 1443 và ban bố qua sách 'Huấn dân chính âm' năm 1446.

    Văn hóa· Hàn Quốc, Triều Tiên
  22. 1449★★★★★

    Sự biến Thổ Mộc

    Quân Minh bị quân Ngõa Lạt (Oirat) đánh bại và Minh Anh Tông bị bắt làm tù binh.

    Chiến tranh· Trung Quốc
  23. Khoảng thập niên 1450★★★★★

    Xây dựng Machu Picchu

    Người Inca xây dựng Machu Picchu trên dãy Andes, nhiều khả năng là khu điền trang của hoàng đế Pachacuti.

    Văn hóa· Peru
  24. 29/5/1453★★★★★

    Constantinopolis thất thủ

    Quân Ottoman của Sultan Mehmed II chiếm Constantinopolis, chấm dứt Đế quốc Byzantine.

    Chiến tranhTriều đại· Thổ Nhĩ Kỳ
  25. 1460 – 1497★★★★★

    Lê Thánh Tông lên ngôi

    Lê Thánh Tông lên ngôi; triều đại của ông (1460–1497) được coi là thời thịnh trị của Đại Việt với nhiều cải cách hành chính và luật pháp.

    Chính trị· Việt Nam
  26. 1467 – 1477★★★★★

    Chiến tranh Ōnin

    Cuộc nội chiến tàn phá Kyoto, làm Mạc phủ Ashikaga suy yếu và mở đầu thời Chiến Quốc (Sengoku) ở Nhật Bản.

    Chiến tranh· Nhật Bản
  27. 1468★★★★★

    Sonni Ali chiếm Timbuktu, Songhai trỗi dậy

    Vua Sonni Ali chiếm thành Timbuktu, mở đầu thời kỳ Đế quốc Songhai thay thế Mali trở thành cường quốc lớn nhất Tây Phi.

    Chiến tranhTriều đại· Mali, Niger
  28. 19/10/1469★★★★★

    Hôn nhân của Fernando và Isabel

    Cuộc hôn nhân giữa Fernando xứ Aragón và Isabel xứ Castilla về sau liên kết hai vương quốc, đặt nền móng cho nước Tây Ban Nha thống nhất.

    Triều đạiChính trị· Tây Ban Nha
  29. 1480★★★★★

    Cuộc đối đầu trên sông Ugra

    Quân của Đại vương công Moskva Ivan III đối đầu với Đại Hãn quốc rồi đối phương rút lui, theo truyền thống đánh dấu sự chấm dứt ách thống trị của người Tatar ở Nga.

    Chiến tranhChính trị· Nga
  30. 1482★★★★★

    Bồ Đào Nha xây pháo đài Elmina

    Người Bồ Đào Nha xây pháo đài São Jorge da Mina trên bờ biển Vàng (Ghana ngày nay), cơ sở châu Âu đầu tiên ở vùng hạ Sahara, về sau trở thành một trung tâm buôn bán nô lệ.

    Kinh tếThám hiểm· Ghana, Bồ Đào Nha
  31. 22/8/1485★★★★★

    Trận Bosworth

    Henry Tudor đánh bại và giết vua Richard III, lên ngôi thành Henry VII và mở đầu triều Tudor, gần như chấm dứt Chiến tranh Hoa Hồng.

    Chiến tranhTriều đại· Vương quốc Anh
  32. 1488★★★★★

    Bartolomeu Dias vòng qua mũi Hảo Vọng

    Nhà hàng hải Bồ Đào Nha Bartolomeu Dias trở thành người châu Âu đầu tiên đi vòng qua cực nam châu Phi, chứng minh có thể đến Ấn Độ Dương bằng đường biển.

    Thám hiểm· Nam Phi, Bồ Đào Nha
  33. 1491★★★★★

    Vua Kongo chịu phép rửa tội

    Vua Nzinga a Nkuwu của Vương quốc Kongo chịu phép rửa tội với tên João I, mở đầu quan hệ lâu dài giữa Kongo với Bồ Đào Nha và Giáo hội Công giáo.

    Tôn giáoChính trị· Angola, CHDC Congo, Bồ Đào Nha
  34. 2/1/1492★★★★★

    Granada thất thủ, kết thúc Reconquista

    Tiểu vương Muhammad XII đầu hàng Fernando và Isabel, chấm dứt vương quốc Hồi giáo cuối cùng trên bán đảo Iberia.

    Chiến tranhTôn giáo· Tây Ban Nha
  35. 8/4/1492★★★★★

    Lorenzo de' Medici qua đời

    Lorenzo "il Magnifico", nhà cai trị Florence và người bảo trợ của các nghệ sĩ như Botticelli và Michelangelo, qua đời.

    MấtNghệ thuật· Ý
Dòng thời gian · Dòng thời gian lịch sử thế giới